HOEFBEVANGENHEID

Hoefbevangenheid, ook wel laminitis, is een ontsteking tussen de hoefwand en het hoefbeen. Het is een ernstige aandoening, zeer pijnlijk en kan levensbedreigend zijn.

Oorzaken

Er zijn verschillende oorzaken mogelijk: overbelasting, het gebruik van bepaalde medicijnen of de aanwezigheid van schadelijke toxinen in het bloed. Hoefbevangenheid is ook een belangrijke complicatie van PPID. Maar in negentig procent van de gevallen wordt hoefbevangenheid veroorzaakt door een stofwisselingsprobleem. Het gaat dan vooral om een overmaat aan suiker in de voeding. Niet alleen krachtvoer met veel suiker maar ook jong gras in het voorjaar met een hoog fructaangehalte is een risicofactor. Een paard dat hier veel van eet, krijgt een te hoog suikergehalte waardoor endotoxinen en melkzuur in de bloedbaan terecht komen.

Verschijnselen

De ontsteking in de hoef gaat gepaard met een zwelling die veel druk en pijn veroorzaakt. Het hoefbeen kan loslaten en kantelen en tegen de zool van de hoef drukken. In het ergste geval kan het er zelfs doorheen steken.

Paarden met hoefbevangenheid hebben veel pijn in hun hoeven, lopen moeilijk of willen geen stap meer verzetten. Paarden kunnen aan alle hoeven bevangenheid hebben, maar meestal gaat het om de voorvoeten waar 3/5 van het gewicht van een paard op rust. Dan is de karakteristieke stand ‘achterover hangen’ om minder gewicht op de voorbenen te laten rusten.

Behandeling

Om hoefbevangenheid te voorkomen is het nodig om een teveel aan suiker in de voeding te vermijden. Ook is een goede hoefverzorging belangrijk.

Is er eenmaal sprake van hoefbevangenheid, dan is de hulp van dierenarts en hoefsmid onontbeerlijk. Er wordt bloedonderzoek gedaan en röntgenfoto’s gemaakt om oorzaak en stadium van de ziekte te bepalen. Afhankelijk van de uitslag krijgt het paard medicijnen om de oorzaak te behandelen, ontstekingsremmers die de pijn stillen en middelen die de bloeddoorstroming in de hoeven bevorderen. De hoefsmid kan de stand van de hoeven door de juiste bekapping en eventueel speciaal beslag corrigeren waardoor de druk en pijn vermindert.

Een paard met hoefbevangenheid mag niet meer vrij grazen in een weiland. Beter is het om het paard voor de doorbloeding van de hoeven in een paddock met zand te laten lopen. Het koelen van de hoeven kan verlichting bieden. De stal moet groot en schoon genoeg zijn om te kunnen liggen.

Hoefbevangenheid op De Paardenkamp

Hoefbevangenheid bij de oudere paarden op De Paardenkamp hangt vaak samen met PPID. Vanwege de hoge leeftijd van de bewoners komt een aantal van de andere oorzaken van hoefbevangenheid, bijvoorbeeld als gevolg van complicaties bij een bevalling, niet voor.

Door gericht weidebeheer wordt het gras zo suikerarm mogelijk gehouden. Ook het krachtvoer bevat zo min mogelijk suikers. Elke drie maanden worden de paarden bekapt. Paarden die hoef bevangen zijn, lopen overdag in de paddock met zand op de grond en krijgen enkel hooi of kort gras als voer. Als er bijvoeding nodig is dan is dat zo suikerarm mogelijk. In een bak met modder staan is goed voor de doorbloeding van de hoeven en om ze te koelen. Zij krijgen vaak bezoek van de hoefsmid. Indien dat nodig is, wordt speciaal beslag met een soort steunzooltje aangemeten.

Karakteristieke stand

Paarden met hoefbevangenheid hebben vaak veel pijn. Ze proberen dan ook op allerlei manieren de aangedane hoeven te ontlasten. Meestal zijn het de hoeven van de voorbenen. Als het heel ernstig is willen ze soms zelfs niet meer overeind komen. Op De Paardenkamp doen we er alles aan om het niet zover te laten komen. Als pijnstilling, ontstekingsremmers en ondersteunend hoefbeslag niet voldoende verlichting brengen zal de dierenarts het paard in laten slapen.

Op de foto een paard met een lichte vorm van hoefbevangenheid als complicatie van PPID. Dit paard ‘hangt achterover’ zodat de achterbenen, een deel van het gewicht van de voorbenen overnemen.

Karakteristieke stand: achterover hangen bij hoefbevangenheid

Karakteristieke stand: achterover hangen bij hoefbevangenheid

Als de bevangenheid zich acuut aandient, wordt de ruimte aan de onderkant opgevuld en de achterkant iets verhoogd met gips om verdere doorzakking en kanteling van het hoefbeen te voorkomen. Met hun voeten in het gips krijgen deze paarden vier weken boxrust voorgeschreven. Daarna wordt bekeken of er extra maatregelen nodig zijn.

Speciaal beslag

Op De Paardenkamp zorgen we goed voor de hoeven van de paarden. De hoefsmid is zeer regelmatig aanwezig. Zeker voor paarden met hoefbevangenheid is dat van groot belang. Er worden röntgenfoto’s gemaakt om te bekijken hoe de toestand van de hoef en de stand van het hoefbeen is. Met die gegevens bepaalt onze hoefsmid of een paard baat kan hebben bij een speciaal beslag. Daarmee kan de stand van de hoef gecorrigeerd worden, zodat het paard minder pijn heeft. Onder het hoefijzer zit aan de achterkant een extra laagje, een soort kussentje.

Speciaal beslag, met kussentje, bij hoefbevangenheid

Speciaal beslag, met kussentje, bij hoefbevangenheid